કેમેરા અને સેન્સરથી ઓટોમેટિક કપાશે ટોલ: શરૂ થયું ભારતનું પહેલું મલ્ટિલેન ફ્રી ફ્લો ટોલ

અમદાવાદ, 02 મે 2026: ટોલ પ્લાઝા પર લાગતી વાહનોની લાંબી કતારો અને ટ્રાફિક જામથી છુટકારો મેળવવા માટે ભારતે એક ઐતિહાસિક પગલું ભર્યું છે. દેશનું પહેલું મલ્ટિલેન ફ્રી ફ્લો (MLFF) બેરિયર-લેસ ટોલિંગ સિસ્ટમ ગુજરાતમાં શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન મંત્રી નીતિન ગડકરીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર પોસ્ટ કરીને આ અંગેની સત્તાવાર જાહેરાત કરી હતી.

મંત્રી ગડકરીએ લખ્યું, "દેશ માટે આ જણાવતા ખૂબ આનંદ થાય છે કે ભારતનું પહેલું મલ્ટિ-લેન ફ્રી ફ્લો બેરિયર-લેસ ટોલિંગ સિસ્ટમ આજે ગુજરાતમાં NH-48 પર સુરત-ભરૂચ સેક્શન સ્થિત ચોર્યાસી ટોલ પ્લાઝા પર શરૂ કરવામાં આવ્યું છે."

આ અત્યાધુનિક સિસ્ટમમાં ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન (ANPR) અને ફાસ્ટેગ ટેક્નોલોજીના સંકલિત ઉપયોગથી વાહનોને નાકા પર રોકાયા વિના ટોલ ચૂકવણીની સગવડ મળશે, જે મુસાફરો માટે 'ઇઝ ઓફ લિવિંગ'નું ઉત્તમ ઉદાહરણ બની રહેશે.

કેવી રીતે કામ કરશે આ નવી સિસ્ટમ?

ચોર્યાસી ટોલ પ્લાઝા પર કાર્યરત થયેલું MLFF સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે ઓટોમેટિક કામગીરી કરશે. આ સિસ્ટમ વાહનોને ઓળખવા અને રિયલટાઇમમાં ટોલ ચાર્જની વસૂલાત કરવાનું કાર્ય કરે છે. જ્યાં પરંપરાગત ટોલ નાકા પર વાહનોની લાંબી કતારો લાગતી હતી અને ધીમી ગતિએ ટોલ કપાતો હતો, ત્યાં આ એડવાન્સ સેન્સર અને કેમેરાની મદદથી આખી પ્રક્રિયા સેકન્ડોમાં પૂર્ણ થશે.

આ સમગ્ર સિસ્ટમ રેડિયો ફ્રીકવન્સી આઇડેન્ટિફિકેશન (RFID) અને ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશનનું મિશ્ર સ્વરૂપ છે. હાઇવે પર લગાવેલા સેન્સર્સ પસાર થતી ગાડીઓના ફાસ્ટેગ સ્ટીકરને સ્કેન કરશે અને તેની સાથે લિંક થયેલા એકાઉન્ટમાંથી ટોલની રકમ તરત જ કાપી લેશે.

જે વાહનો પર ફાસ્ટેગ નહીં લાગેલો હોય તેમના માટે પણ અલગ વ્યવસ્થા રાખવામાં આવી છે. હાઈ રિઝોલ્યુશન કેમેરા ગાડીની નંબર પ્લેટ સ્કેન કરી રજીસ્ટ્રેશન ડિટેલ મેળવશે અને ડિજિટલ ઇનવૉઇસ જનરેટ કરવામાં આવશે. આ બાકી રકમ દંડ સાથે પછીથી વસૂલ કરી શકાશે. સેન્સર અને કેમેરા દ્વારા કેપ્ચર થયેલી તમામ માહિતી સેન્ટ્રલ પ્રોસેસિંગ સિસ્ટમ પર મોકલવામાં આવશે, જે વાહનની ઓળખને વેરિફાઈ કરી, ટોલ ચાર્જની ગણતરી કરી થોડી સેકન્ડોમાં ટ્રાન્ઝેક્શન પૂર્ણ કરશે.

મંત્રીએ શું કહ્યું?

નીતિન ગડકરીએ પોતાના નિવેદનમાં વધુમાં જણાવ્યું કે, "MLFF ની શરૂઆત ટોલિંગ સિસ્ટમના ડિજિટલાઇઝેશન અને રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગોના પાયાના માળખાને વૈશ્વિક સ્તર સુધી આધુનિક બનાવવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. આ સિસ્ટમથી લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રે માલની ઝડપી અવરજવર શક્ય બનશે અને 'ઇઝ ઓફ ડુઇંગ બિઝનેસ'ને નવું બળ મળશે."

FAQs

પ્રશ્ન 1: ભારતનું પહેલું મલ્ટિલેન ફ્રી ફ્લો ટોલ ક્યાં શરૂ થયું છે?
જવાબ: ભારતનું પહેલું મલ્ટિલેન ફ્રી ફ્લો (MLFF) ટોલિંગ સિસ્ટમ ગુજરાત રાજ્યમાં NH-48 પર સુરત-ભરૂચ સેક્શનમાં આવેલા ચોર્યાસી ટોલ પ્લાઝા પર શરૂ કરવામાં આવ્યું છે.

પ્રશ્ન 2: MLFF સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરે છે અને જો ફાસ્ટેગ ન હોય તો?
જવાબ: MLFF સિસ્ટમ હાઇવે પર લાગેલા સેન્સર અને કેમેરા દ્વારા કામ કરે છે. તે ગાડીના ફાસ્ટેગને સ્કેન કરી ઓટોમેટિક એકાઉન્ટમાંથી ટોલ ચાર્જ કાપે છે. જો ફાસ્ટેગ ન હોય, તો હાઇ રિઝોલ્યુશન કેમેરા નંબર પ્લેટ સ્કેન કરી ડિજિટલ ચલણ જનરેટ કરશે અને દંડ સાથે રકમ વસૂલાત થશે.

પ્રશ્ન 3: MLFF ટોલ સિસ્ટમના શું ફાયદા થશે?
જવાબ: આ સિસ્ટમથી ટ્રાફિક જામમાં મુક્તિ, મુસાફરી સમય અને ઇંધણની બચત, વાહનોના ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો જેવા પર્યાવરણીય લાભ, અને ટોલ વસૂલાતમાં પારદર્શકતા વધવાના મુખ્ય ફાયદા થશે. લોજિસ્ટિક્સ અને માલવાહક વાહનોની ગતિ વધતા વ્યવસાય સરળતા પણ સુધરશે.